Parafin, mum yapımında yüzyılı aşkın süredir kullanılan en yaygın hammaddedir. Ucuzdur, kolay erir, rengi ve kokuyu iyi taşır. Bu yazıda parafinin ne olduğunu, nerelerde kullanıldığını, evde parafinle nasıl mum yapılacağını ve soya wax ile farkını anlatıyoruz.
Parafin Nedir?
Parafin, ham petrolün rafine edilmesi sırasında ayrıştırılan, oda sıcaklığında katı, beyaz ve kokusuz bir mumdur. Kimyasal olarak uzun zincirli doymuş hidrokarbonlardan oluşur. Saflaştırılıp blok, kalıp parça ya da granül halinde paketlenen bu maddeye mum yapımında parafin wax veya mum parafini denir.
Parafinin erime noktası türüne göre genellikle 45–65 °C arasındadır. Düşük erime noktalı (yumuşak) parafinler kap mumlarına, yüksek erime noktalı (sert) parafinler kalıptan çıkarılan sütun mumlara daha uygundur.
Parafin Nerelerde Kullanılır?
- Mum yapımı: Kap mumları, kalıp (sütun) mumlar, tealight ve dekoratif mumlar.
- Kaplama ve ambalaj: Bazı peynirlerin ve meyvelerin dış kaplaması, mumlu kâğıtlar.
- Kozmetik ve bakım: El ve ayak bakımında kullanılan "parafin banyosu" uygulamaları.
- Endüstri: Kibrit, yalıtım, kayak ve sörf tahtası cilası.
Sıvı Parafin Nedir? Mum Yapımında Kullanılır mı?
Sıvı parafin, oda sıcaklığında sıvı halde bulunan, daha kısa zincirli bir mineral yağdır. Kozmetik ve ilaç ürünlerinde kullanılır. Adı benzese de mum yapımında kullanılan katı parafinin yerine geçmez: soğuyunca donmaz, mumu yumuşatır ve yanmayı bozar. Mum yapacaksanız katı parafin almalısınız.
Parafinle Mum Nasıl Yapılır?
İhtiyacınız olanlar: parafin, fitil, kap ya da kalıp, isteğe bağlı mum boyası ve esans, bir tencere ve mutfak termometresi.
- Eritin: Parafini bir kaba koyun, kabı su dolu başka bir tencereye yerleştirip kısık ateşte benmari usulü eritin. Parafini asla doğrudan ateşe koymayın; aşırı ısınan parafin duman çıkarır ve alev alabilir.
- Renklendirin: Parafin tamamen eriyince mum boyasını ekleyip karıştırın. Az boya pastel, çok boya koyu ton verir.
- Kokulandırın: Wax biraz soğuyunca esansı ekleyin. Esans oranı wax ağırlığının %6–10'u kadar olmalıdır; fazlası kokuyu artırmaz, yüzeyde yağlanma ve isli yanma yapar.
- Fitili sabitleyin: Fitili kabın ya da kalıbın tam ortasına yerleştirin, üst ucunu bir çubuk veya mandalla dik tutun.
- Dökün ve bekleyin: Parafini yavaşça dökün, mumu oda sıcaklığında kendi halinde soğumaya bırakın.
₺400
Ürünü incele →Parafin Mumda Çukur Neden Olur?
Parafin soğurken soya wax'a göre çok daha belirgin şekilde çeker. Özellikle kalıp mumlarda fitilin çevresinde çukur ya da boşluk oluşur. Çözümü basittir: döktüğünüz parafinin bir kısmını ayırın, mum katılaşınca bu kısmı eritip çukuru ikinci dökümle doldurun. Diğer yüzey sorunları için mum neden çöker yazımıza bakabilirsiniz.
Parafine Stearin Katılır mı?
Kalıptan çıkarılacak sütun mumlarda parafin ağırlığının %5–10'u oranında stearin eklemek mumu sertleştirir, kalıptan ayrılmayı kolaylaştırır ve daha opak bir görünüm verir. Kap mumlarında genellikle gerekmez. Ayrıntılar: stearin nedir, ne kadar kullanılır.
1 Kg Parafinden Kaç Mum Çıkar?
1 kg parafin ile 200 ml'lik kaplardan yaklaşık 5 adet, 120 ml'lik küçük kaplardan yaklaşık 10 adet mum dökebilirsiniz. Kesin miktar kabınızın hacmine ve esans oranına göre değişir; kendi kabınızla hesaplamak için mum hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
Parafin mi Soya Wax mı?
İkisi de iyi mum verir; seçim yapmak istediğiniz muma bağlıdır:
- Kaynak: Parafin petrol kökenlidir; soya wax soya fasulyesi yağından elde edilen bitkisel bir mumdur.
- Görünüm: Parafin daha parlak ve sert bir yüzey verir, kalıptan kolay çıkar. Soya wax daha mat ve kremsi görünür.
- Koku: Parafin kokuyu güçlü yayar. Soya wax daha yumuşak ve dengeli bir koku verir.
- Yanma: Soya wax daha düşük sıcaklıkta ve daha yavaş yanar. Parafin, özellikle uzun fitilde, daha fazla is yapabilir.
- Kullanım alanı: Kalıp (sütun) mumlar ve parlak dekoratif mumlar için parafin; kap mumları ve kokulu mumlar için soya wax daha çok tercih edilir.
İlk kez mum yapacaksanız soya wax daha affedicidir: daha düşük sıcaklıkta çalışılır, çekme ve çukur sorunu daha azdır. Kalıp mumu yapmak ya da maliyeti düşük tutmak istiyorsanız parafin iyi bir seçimdir. İki wax'ı karıştırmak da mümkündür; ancak karışım mumu "%100 soya mumu" olarak satamazsınız.
Parafin Zararlı mı?
Parafin mumlar dünyada en yaygın kullanılan mumlardır ve evde yakılması olağandır. Yine de her mumda olduğu gibi dikkat edilecek noktalar vardır:
- Fitili her yakıştan önce 5 mm'ye kısaltın; uzun fitil alevi büyütür ve is yapar.
- Mumu kapalı, havasız bir odada uzun süre yakmayın; ortamı havalandırın.
- Erimiş parafinle çalışırken sıcaklığı kontrol edin ve ocağı gözetimsiz bırakmayın.
Sık Sorulan Sorular
Parafin nasıl eritilir? Benmari usulü: parafini bir kaba koyup su dolu bir tencerenin içinde kısık ateşte eritin. Doğrudan ateşte eritmek parafinin aşırı ısınmasına ve alev almasına yol açabilir.
Parafin kaç derecede erir? Türüne göre genellikle 45–65 °C arasında erir. Yumuşak parafinler daha düşük, sert parafinler daha yüksek sıcaklıkta erir.
Parafin mum ile soya mumu karıştırılır mı? Evet, karıştırılabilir. Parafin parlaklık ve koku yayılımı, soya wax daha temiz ve yavaş yanma katar.
Parafine hangi boya eklenir? Wax içinde çözünen mum boyaları. Akrilik ve su bazlı boyalar wax ile karışmaz, dibe çöker. Çeşitler için mum boyaları sayfamıza bakabilirsiniz.
Parafin, fitil, boya ve esansı tek sepette almak için mum yapım malzemeleri kategorimize göz atabilirsiniz. Fitil kalınlığını kabınıza göre seçmek için mum fitili nasıl seçilir rehberimiz yardımcı olur.
